SUM - SŁODKOWODNY OLBRZYM

Potężna paszcza zaopatrzona w sumiaste wąsy,
szeroki biały brzuch, ogromne cielsko. Sum, prowadzący nocne życie olbrzym naszych wód.

Sum ma tak charakterystyczny wygląd, że tylko wyjątkowa gapa może pomylić małego suma z najbardziej do niego po­dobnymi rybami - miętusem i sumikiem karłowatym. Miętus ma tylko jeden mały wąsik na podbródku. Sumik karłowaty ma 4 wąsy na szczęce, 4 na podbródku i płe­twę grzbietową z mocnym, dużym kol­cem. Sum ma dwa długie wąsy na szczęce i 4 krótkie na podbródku.

Żerowanie
Młode sumy żywią się larwami owadów, pi­jawkami i mięczakami. Dorosłe osobniki zja­dają głównie inne ryby, choć nie gardzą tak­że dużymi pijawkami, rakami lub żabami. Choć wiele rekordowych sumów złowiono w ciągu dnia, to ryby te są najbardziej aktywne nocą. Opuszczają wtedy głębie i hałaśliwie polują blisko powierzchni wody. Tak żerujący sum potrafi schwytać nawet młodą kaczkę. Opowieści o atakowaniu dużych zwierząt, a nawet niepokojeniu kąpielowiczów, należy raczej włożyć między bajki. Sum ma dość wą­ski przełyk. Dlatego w stosunku do wielko­ści swego ciała zjada niezbyt duże zwierzęta. Nawet największy sum da się skusić na pę­czek pijawek lub rosówek albo na kilkucen­tymetrowego twistera.
W ciągu dnia sum przebywa w głębokiej wodzie, zazwyczaj w jakiejś kryjówce. Ata­kuje wtedy tylko ofiary, które dosłownie sa­me wpływają mu do pyska. Nocą opuszcza kryjówkę i w poszukiwaniu żeru penetruje płycizny albo powierzchnię wody. Rewir ło­wiecki dużego suma może mieć powierzch­nię kilkudziesięciu arów.

Ryba na gnieździe
Większość ryb po złożeniu ikry nie troszczy się o swoje potomstwo. Sum należy do tych nielicznych gatunków, które lepiej spełniają swe obowiązki rodzicielskie. Samica przed tarłem buduje z roślin - korzeni wierzb, olch lub trzcin - prymitywne gniazdo. Złożoną w nim ikrą opiekuje się samiec. Nie jest jed­nak zbyt troskliwym ojcem. Tylko przez kil­ka dni odpędza od gniazda czatujący na ikrę rybi drobiazg. Po wylęgu młode sumy mu­szą już sobie radzić same.
Ikra suma podobna jest do żabiego skrze­ku. Rozwija się bardzo szybko. Po 4-5 dniach wylęgają się z niej kilkumilimetrowe larwy. Przez kilka dni larwy zużywają zapasy z wo­reczka żółtkowego. Pod koniec tego okresu wyrastają im wąsy i larwy rozpoczynają sa­modzielne odżywianie.
Sumy w pierwszych latach życia rosną bar­dzo szybko. Już w pierwszym roku mogą mieć 15 centymetrów długości. Po pięciu la­tach długość sumów zbliża się do 90 centy­metrów. Z reguły dopiero wtedy dojrzewają płciowo i mogą przystępować do rozrodu. Pa­miętając o tym należy nastawiać się na łowie­nie wyłącznie ponadmetrowych sumów. W dalszych latach przyrosty długości stają się mniejsze. 10-letnie sumy mają około 120 centymetrów, a 15-letnie około półtora me­tra. Później z każdym rokiem sumowi przy­bywają 2-3 centymetry. Sumy żyją jednak bardzo długo, dlatego osiągają olbrzymie rozmiary. Trzeba też pamiętać, że u dużych ryb nawet niewielki przyrost długości powo­duje znaczny przyrost masy ciała.